Najczęstsze fałszerstwa sztabek złota – tungsten, podrabiane blistry i fałszywe certyfikaty

Rosnąca popularność złota jako „bezpiecznej przystani” kusi nie tylko inwestorów, ale też oszustów. Według World Gold Council całkowity popyt na złoto w 2025 roku po raz pierwszy w historii przekroczył 5000 ton, a ceny ustanowiły 53 rekordy wszech czasów. Aby się wzbogacić, fałszerze coraz częściej kopiują nie tylko złote sztabki, lecz także opakowania, certyfikaty autentyczności i oznaczenia producenta. Jak rozpoznać falsyfikat i uchronić się przed nieuczciwymi sprzedawcami?

Najważniejsze wnioski

• Wolfram i złoto mają niemal taką samą gęstość, dlatego tungsten jest materiałem najczęściej wykorzystywanym przez fałszerzy.
• Certyfikaty również są fałszowane, dlatego sam certyfikat nie jest jednoznacznym dowodem autentyczności sztabki.
• Najskuteczniejsze metody weryfikacji złotych sztabek to: test magnetyczny, test elektromagnetyczny i test ultradźwiękowy.
• Zakup sztabki od renomowanego dealera jest statystycznie najskuteczniejszą metodą ograniczenia ryzyka nabycia podróbki.

Tungsten – ulubiony metal fałszerzy złota

Wolfram (tungsten) jest jednym z niewielu metali na świecie o niemal takiej samej gęstości jak złoto – gęstość wolframu wynosi 19.254 g/cm³, a gęstość złota 19.283 g/cm³. Ta unikalna cecha czyni go idealnym materiałem dla fałszerzy próbujących ukryć zamiennik wewnątrz sztabki. Takie produkty mają rdzeń wykonany w całości z wolframu, a ich powierzchnia jest pokryta czystym złotem, co sprawia, że na pierwszy rzut oka wyglądają autentycznie i ważą niemal tyle samo co prawdziwa sztabka.

Jak wykryć wolfram w sztabce złota?

Rekomendowane metody:

• test magnetyczny – złoto jest odpychane przez magnes (diamagnetyk), a wolfram jest lekko przyciągany (paramagnetyk), dlatego przyłożenie silnego magnesu neodymowego lub wykorzystanie wagi magnetycznej pozwala wyczuć lekki opór w podrabianej sztabce,
• test elektromagnetyczny – fale elektromagnetyczne wnikają w głąb badanej sztabki, a badanie pozwala wykryć podróbkę nawet bez zdejmowania blistra,
• test ultradźwiękowy – fale dźwiękowe przechodzą przez złoto i wolfram z różną prędkością, co umożliwia wykrycie rdzenia z tungstenu.

Mniej skuteczne metody:

• waga jubilerska – złoto i wolfram mają niemal identyczną gęstość, dlatego nawet precyzyjna waga może nie dać jednoznacznego wyniku,
• analiza XRF – fluorescencja rentgenowska działa zazwyczaj powierzchniowo, dlatego nie sprawdza się w przypadku dużych i ciężkich sztabek.

Podrabiane blistry i certyfikaty

Za jedno z najskuteczniejszych zabezpieczeń przed fałszerstwami są uznawane opakowania CertiCard, czyli specjalne blistry potwierdzające autentyczność złota. Blister składa się z dwóch elementów, które po umieszczeniu sztabki i certyfikatu zostają na stałe zapieczętowane za pomocą specjalnej termoprasy. Obudowa ma folię zabezpieczającą z nadrukowanymi luminescencyjnymi wzorami graficznymi, które są niewidoczne w świetle dziennym, lecz można je zobaczyć pod lampą Wooda (UV). Obecność wzoru potwierdza, że blister nigdy nie był otwierany, natomiast próba manipulacji sprawia, że wygląd folii ulega nieodwracalnej zmianie. Czy to powstrzymuje fałszerzy przed podrabianiem? Oczywiście, że nie. Oszuści podrabiają już nie tylko złote sztabki, lecz także blistry i certyfikaty.

Jak sprawdzić, czy CertiCard jest prawdziwy?

Podrobienie blistra jest bardzo trudne, dlatego podróbka niemal zawsze różni się od oryginału. Warto jednak pamiętać, że opakowanie z widocznymi oznakami manipulacji wcale nie musi oznaczać fałszerstwa – niektóre osoby po prostu otwierają CertiCardy, żeby dotknąć sztabki, nie wiedząc, że w ten sposób pozbawiają produkt certyfikatu autentyczności.

• Sprawdź, czy certyfikat pasuje do sztabki – w oryginalnych CertiCardach numer seryjny na sztabce odpowiada numerowi na certyfikacie. Zwróć również uwagę na pozostałe informacje, takie jak waga, próba i producent.
• Oceń jakość wykonania – oryginalny blister jest wykonany w sposób estetyczny, a plastik jest jednolity, przezroczysty, równy i twardy. Podróbki często są zrobione nieprecyzyjnie, mają nierówne krawędzie i ślady kleju lub ponownego zgrzewania. Zdarza się też, że sztabka jest zbyt luźno osadzona w opakowaniu.
• Wykorzystaj lampę Wooda – jeśli masz taką możliwość, sprawdź, czy blister ma oryginalne zabezpieczenia, które są widoczne pod lampą UV.
• Użyj profesjonalnego weryfikatora – autentyczność sztabki możesz sprawdzić w skupie Mennicy Kapitałowej lub za pomocą mobilnego testera do weryfikacji metali szlachetnych, który pozwala sprawdzić oryginalność produktu bez otwierania blistra.

Prawdziwe sztabki z fałszywym logo

W 2019 roku Reuters opisał fałszerstwo, którego celem padły duże rafinerie. Tym razem oszuści poszli o krok dalej i wprowadzili na rynek czyste złoto ze sfałszowanym logo znanych producentów. Mimo że był to prawdziwy kruszec o bardzo wysokiej czystości, najprawdopodobniej pochodził z regionów objętych sankcjami i konfliktami zbrojnymi. Znaleziono co najmniej 1000 sztabek o masie 1 kg, a w ciągu kilku lat cztery największe szwajcarskie rafinerie zidentyfikowały sztabki z fałszywym logo warte co najmniej 50 milionów dolarów – między innymi w skarbcach JPMorganChase, jednego z największych holdingów finansowych na świecie.

5 porad, jak uniknąć zakupu fałszywych sztabek

Fizyczne złoto jest niestety podatne na fałszerstwa, lecz większość podróbek można łatwo wykryć – nawet bez zaawansowanego sprzętu. Najważniejsze to zachować ostrożność i nauczyć się weryfikować dostawców.

1. Kupuj tylko z wiarygodnych źródeł – renoma sprzedawcy jest ważniejsza niż okazyjna cena, dlatego wybieraj znanych dealerów metali szlachetnych i unikaj zakupów na portalach aukcyjnych. Uważaj też na okazje poniżej ceny spot.
2. Zwracaj uwagę na producenta i certyfikat – najlepiej wybierać złote sztabki CertiCard od znanych producentów z listy LBMA „Good Delivery”. To gwarancja wysokiej jakości i łatwej odsprzedaży. Pamiętaj, żeby nie otwierać blistra!
3. Proś o weryfikację – jeśli kupujesz w sklepie stacjonarnym, nie bój się prosić o dodatkową weryfikację przed zakupem. W przypadku zakupów online możesz się zdecydować na odbiór osobisty z dodatkową weryfikacją.
4. Przechowuj dokumenty – kupuj wyłącznie sztabki z pełną dokumentacją, która potwierdza legalne pochodzenie i ułatwia późniejszą sprzedaż. 
5. Zwracaj uwagę na detale – przykładowe sztabki i certyfikaty znajdziesz na stronie internetowej każdego producenta. Przed zakupem porównaj szczegóły, zwracając uwagę na logo, czcionkę i numery seryjne. 

Mennica Kapitałowa specjalizuje się w sprzedaży, skupie i weryfikacji metali szlachetnych. Wszystkie złote sztabki pochodzą od cenionych producentów i przechodzą dodatkową weryfikację przed wprowadzeniem do sprzedaży. Każdy z naszych oddziałów dysponuje profesjonalnym sprzętem i sprawdza autentyczność produktów na życzenie klientów. W naszym sklepie internetowym znajdziesz też skuteczne narzędzia do samodzielnej weryfikacji metali szlachetnych. Złote sztabki kupisz u nas z gwarancją odkupu.

FAQ

Jakie sztabki są pakowane w blistry CertiCard?

W oryginalne blistry CertiCard pakowane są sztabki ze znanych mennic, przede wszystkim tych z akredytacją LBMA. Są to m.in. Argor-Heraeus, C.Hafner, Valcambi, Rand Refinery, Perth Mint, Umicore.

Jakie sztabki złota są najlepiej chronione?

Do najlepiej zabezpieczonych należą złote sztabki PAMP, które są chronione przez autorski system VERISCAN. Wszystkie sztabki opuszczające fabrykę są skanowane, a zdjęcia trafiają do bazy PAMP. Nabywca może łatwo zweryfikować autentyczność produktu za pomocą aplikacji mobilnej.

Czy złoto można zwrócić?

Nie. Zgodnie z art. 38.1. pkt 2 ustawy o prawach konsumenta, 14-dniowe prawo odstąpienia od umowy nie przysługuje w odniesieniu do produktów, których „cena lub wynagrodzenie zależy od wahań na rynku finansowym, nad którymi przedsiębiorca nie sprawuje kontroli, i które mogą wystąpić przed upływem terminu do odstąpienia od umowy”.

Artykuł ma charakter edukacyjny i informacyjny. Nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej, porady finansowej ani oferty kupna lub sprzedaży złota.

Źródła:

World Gold Council, Certiline, Reuters, London Bullion Market Association, Internetowy System Aktów Prawnych

https://www.gold.org/goldhub/research/gold-demand-trends/gold-demand-trends-full-year-2025
https://www.certiline.com/products/certicard-for-ingots/
https://www.reuters.com/article/us-gold-swiss-fakes-exclusive-idUSKCN1VI0DD/
https://www.lbma.org.uk/good-delivery/gold-current-list#-
https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20140000827/U/D20140827Lj.pdf